Verwarrend - column Leo Visser (Omarmen maart 2010)

24 maart 2010 - Congo is een land met twee gezichten. Als je de grens oversteekt vanuit een van de buurlanden, komen de achterdocht en het wantrouwen je fysiek tegemoet.

Logisch, als je weet dat daar van vreemdelingen niet veel goeds wordt verwacht; de plundering van het land is sinds de eerste vreemden er arriveerden, nooit meer opgehouden. Maar als je de mensen beter leert kennen, zijn ze hartelijk en open.
‘s Zondags puilen de kerken uit en wordt de Allerhoogste uitbundig geprezen. ‘s Maandags trekken de mensen in paniek met hun schamele bezit een paar dorpen verderop, omdat een plunderende warlord verschijnt, al dan niet in de naam van de Heer, berucht om zijn niets ontziend geweld. Niet overal heerst die acute dreiging van conflict of oorlog, maar de angst en herinnering zijn nooit ver weg. Een ontspannen sfeer kan in een oogwenk omslaan in achterdocht.
Het ene moment delen de plaatselijke en kerkelijke leiders met mij hun zorg over het agressieve seksuele gedrag van jongens, over zwangere tienermeisjes voor wie jongens hun verantwoordelijkheid stelselmatig ontlopen. Over leiders en ouders die alleen meisjes erop aanzien, maar jongens nergens op aanspreken. Het volgende moment worden hortend en stotend de verschrikkelijke ervaringen verteld van seksueel geweld als wapen om de tegenstander te vernederen door hun vrouwen en meisjes te verkrachten. Deze samenleving van armoede en conflict lijkt één grote onontwarbare kluwen.
Als ik onze eigen Europese geschiedenis naga, hoef ik niet zo heel ver terug om al die dingen te herkennen. Dat leert mij veel over mijzelf, als mens. Ook ík ben blijkbaar nergens te goed voor als de omstandigheden zo uitkomen. Redelijkheid en zelfkennis zijn volstrekt verschillend. Ontwikkeling en beschaving zijn niet synoniem.
Verwarrend? Ja. En nog verwarrender is Pasen na Goede Vrijdag!

Leo Visser, directeur Red een Kind

---